De leegte: over gemis, verbinding en de weg naar heling
“Wat we missen, hoeft ons niet voor altijd te bepalen. In de ruimte van het gemis kan opnieuw verbinding ontstaan.”
Drie lege glazen
Tijdens een gesprek zat een stel tegenover mij. Ze keken elkaar liefdevol aan, ieder met een leeg glas in hun hand. Tussen hen in, was een derde leeg glas. Het was een ontroerend en krachtig beeld. Hun lege glazen stonden symbool voor de leegte die ze allebei van binnen meedragen: het verdriet van nauwelijks ervaren liefde, erkenning en nabijheid tijdens hun opgroeien, bij ouders die niet of nauwelijks in staat waren om aan te sluiten bij de emoties en behoeften van hun kind. En het glas in het midden? Die was symbool voor de leegte die ze óók samen, in hun huwelijk, ervoeren.
Hoe ga je samen verder als jullie allebei iets gemist hebben?
Dat is de vraag die onder een gesprek als dit ligt. Hoe ga je samen met elkaar om wanneer jullie allebei zijn opgegroeid bij ouders die niet of nauwelijks in staat waren aan te sluiten op de emoties en behoeften van jullie als kind, en die leegte dus allebei meenemen de relatie in? Het is een vraag zonder makkelijk antwoord, maar wel een vraag die het waard is om samen te stellen, in plaats van die elk voor zich in stilte te blijven dragen.
De leegte hoeft niet weg
Wat mij in dit werk telkens weer raakt, is dat de leegte niet weg hoeft. De glazen mogen transparant zijn, want het glas is leeg, en dat is precies wat het laat zien: wat er werkelijk is, zonder dat het verborgen hoeft te worden. Samen kunnen we leren om die leegte uit te houden, met mildheid en compassie in plaats van met schaamte of ontkenning. En tegelijkertijd kunnen we nieuwe, liefdevolle hechtingsmomenten leren opdoen, met onszelf, met elkaar in het huwelijk, met anderen, en voor wie dat wil ook met God.
Wat we onze kinderen willen geven
Vaak weten we heel precies wat we onze kinderen wíllen geven, juist omdat we het zelf nooit hebben ontvangen. We beloven onszelf dat het bij ons anders wordt, en dat is een oprechte en begrijpelijke belofte. En toch is het meestal pas nadat we in een crisis terechtkomen, wanneer onze overlevingsstrategieën het niet meer redden, dat we de pijn van de leegte in onszelf én samen echt gaan voelen en ervaren. Niet omdat we dat zo gepland hadden, maar omdat het simpelweg niet langer lukt om eromheen te blijven leven.
Helen is mogelijk
Gelukkig is het mogelijk om te helen, in de mate die ons in dit leven gegeven is. Dat begint niet met het dichten van de leegte, maar met het zien ervan, samen, zonder oordeel over wie er “meer” tekortkwam, en zonder de illusie dat de ander de leegte kan opvullen die er al was voordat jullie elkaar ontmoetten. “In de leegte kan iets nieuws groeien. Niet omdat het gemis verdwijnt, maar omdat er ruimte komt voor echte verbinding.”
Relatietherapie bij Redwoods
In onze relatietherapie helpen we stellen om oude patronen te herkennen, de pijn van het gemis te erkennen, en stap voor stap te werken aan meer verbinding, veiligheid en liefde, waarbij we wetenschappelijk onderbouwde methodieken combineren met een christelijke, integratieve benadering.
Houd me Vast: een weekend om opnieuw te leren verbinden
Voor stellen die dieper willen gaan dan een enkel gesprek, organiseren we de Houd me Vast-weekenden: een verdiepende ervaring om samen te bouwen aan een veilige en liefdevolle relatie, gebaseerd op Emotionally Focused Therapy (EFT).
Voor wie zich verder wil verdiepen
Johnson, S. M. (2019). Hold Me Tight: Seven Conversations for a Lifetime of Love. Little, Brown.
Johnson, S. M. (2021). Attachment Theory in Practice. Guilford Press.
Young, J. E., Klosko, J. S. & Weishaar, M. E. (2003). Schema Therapy: A Practitioner’s Guide. Guilford Press.
Siegel, D. J. (2012). The Developing Mind. Guilford Press.
Van der Kolk, B. (2014). The Body Keeps the Score. Viking.